1. Nội soi dạ dày là gì?
Nội soi dạ dày là một phương pháp cho phép bác sĩ kiểm tra trực tiếp bên trong lòng tiêu hóa trên (thực quản, dạ dày, tá tràng) bằng một ống soi mềm nhỏ, đường kính khoảng 1cm, đưa vào qua đường miệng. Từ hình ảnh thu được qua máy soi, bác sĩ sẽ biết được những bất thường bên trong ống tiêu hóa trên để có chuẩn đoán và đưa ra biện pháp điều trị thích hợp.
2. Tại sao phải nội soi dạ dày?
Để chuẩn đoán bệnh lý của ống tiêu hóa, nội soi là phương pháp chính xác nhất.
Nội soi giúp bác sĩ xác định nguyên nhân đau bụng dai dẳng vùng thượng vị, buồn nôn, nôn mửa hoặc khó nuốt. Đây cũng là phương pháp tốt nhất giúp tìm kiếm các nguyên nhân gây ra chảy máu từ đường tiêu hóa trên. Nội soi cho kết quả chính xác hơn cả X – quang trong chuẩn đoán viêm, loét ung thư thực quản, dạ dày và tá tràng.
Thông qua nội soi, bác sĩ có thể sinh thiết tổn thương để chuẩn đoán ung thư, lấy mẫu tìm vi trùng H.Pylori, một loại vi trùng gây loét dạ dày. Nội soi còn được dùng để cắt polyp, cầm máu trong trường hợp chảy máu do loét dạ dày, tá tràng hoặc vỡ búi giãn tĩnh mạch thực quản.
3. Khi nào cần nội soi dạ dày?
Nội soi dạ dày được chỉ định rất rộng rãi. Hầu hết người bệnh có vấn để ở đường tiêu hóa trên đều cần nội soi dạ dày. Nội soi dạ dày còn được thực hiện để đánh giá hiệu quả điều trị.
4. Những biến chứng của nội soi dạ dày
Nội soi dạ dày là thủ thuật tương đối an toàn, hiếm khi có biến chứng nặng. Những biển chứng có thể xày ra:
– Đau họng sau khi nội soi, thường nhẹ và tự hết tránh khạc nhổ sau khi nội soi.
– Thường gặp nhất là cảm giác đầy bụng sau nội soi do bác sĩ bơm hơi vào dạ dày thấy rõ tổn thương. Cảm giác này sẽ tự hết.
– Chảy máu: Hiếm gặp, thường xảy ra trong trường hợp cắt polyp (khoảng 1/1000). Cháy máu thường tự cầm, một số trường hợp cần phải truyền máu và can thiệp cầm máu qua nội soi, rất hiếm khi cần phải phẫu thuật.
– Thủng dạ dày – thực quản: Rất hiếm xảy ra nhưng là biến chứng rất nặng. Khi thủng cần phải phẫu thuật để giải quyết tổn thương.
– Hít sặc những chất nôn từ dạ dày. Dạ dày phải thật sạch để tránh biển chứng này. – Biến chứng tim phổi: Có thể xảy ra nếu người bệnh có bệnh lý tim phổi trước như: nhồi máu cơ tim, rối loạn nhịp tim….
– Các biến chứng hiếm gặp khác: Vỡ túi phình trên người bệnh có phình động mạch chủ, tắc mạch phổi khi có huyết khối trong lòng mạch, vỡ mạch máu nào khi có phình động mạch não. Đây là những biến chứng tối cấp, người bệnh cần thông báo trước cho bác sĩ nếu có những yếu tố nguy cơ này.
– Dị ứng và phản ứng phụ đối với những thuốc dùng trong lúc nội soi.
5. Chuẩn bị nội soi dạ dày
– Người bệnh cần nhịn ăn uống trước khi nội soi ít nhất 6-8 giờ để tránh nguy cơ sặc và thấy rõ tổn thương khi nội soi.
– Hầu hết các loại thuốc đều có thể sử dụng trước nội soi dạ dày. Tuy nhiên, người bệnh cần thông báo cho các bác sĩ biết những thuốc mình đang sử dụng như aspirin, thuốc điều trị viêm khớp, thuốc chống đông, insulin, thuốc bổ sung sắt.
– Những xét nghiệm: Điện tim, X – quang phổi, chức năng đông máu…có thể được yêu cầu tùy từng trường hợp cụ thể.
6. Nội soi dạ dày được thực hiện ra sao?
Trước khi nội soi, người bệnh sẽ được gây tê cục bộ vùng họng để giảm thiểu cảm giác khó chịu khi đưa ống soi vào. Người bệnh sẽ nằm nghiêng trái, ống soi được đưa qua họng, từ từ vào thực quản, dạ dày và tá tràng. Lúc đầu người bệnh sẽ cẩm giác buồn nôn và nghẹt thở nhưng sẽ giảm dần. Người bệnh sẽ có gắng hít thở đều đặn, thả lỏng người để giảm buồn nôn. Những tổn thương sẽ được ghi nhận trong quá trình soi, các thủ thuật như sinh thiết, cắt polyp, cầm máu sẽ được tiến hành nếu cần. Quá trình nội soi chuẩn đoán kéo dài khoảng 5 phút. Nếu thực hiện nội soi điều trị như cắt polyp, cầm máu ổ loét, thắt tĩnh mạch thực quản thời gian sẽ dài hơn.
Trường hợp nội soi gây mê người bệnh sẽ được theo dõi tại phòng hồi tỉnh khoảng 15 – 30 phút trước khi ra về.
7. Những lưu ý sau soi dạ dày
– Cảm giác đau bụng, chướng hơi sẽ tự hết
– Cần lưu ý để phát hiện sớm những biến chứng có thể xảy ra: Sốt, đau họng, ngực, đau bụng tăng dần, ói máu, khạc ra máu nhiều, đi cầu phân đen.
